Je warmwaterboiler: maatwerk voor jouw douchegedrag

Bij het bepalen van het formaat van een warmwaterboiler maken veel mensen de fout om blind te vertrouwen op algemene vuistregels. Ze kiezen dan voor een gemiddelde inhoud die in theorie bij hun huishouden past. Echter, wat 'past' is sterk afhankelijk van jullie specifieke douchegedrag en de momenten waarop je warm water nodig hebt. Een te grote boiler verbruikt onnodig energie om water warm te houden dat je niet gebruikt, terwijl een te kleine boiler zorgt voor koud water onder de douche. Door te rekenen met je eigen gewoontes, voorkom je ongemak en onnodige kosten.

Laten we eens een concreet rekenvoorbeeld nemen voor een gezin dat 's ochtends achter elkaar doucht. Stel, je hebt een gezin van vier personen. De gemiddelde doucheduur per persoon is vijf minuten. Een moderne douchekop verbruikt ongeveer 7 liter warm water per minuut. Dat betekent 35 liter warm water per douchebeurt (5 minuten x 7 liter/minuut). Voor vier personen achter elkaar is dat 4 x 35 = 140 liter warm water in totaal. Dit is warm water van ongeveer 40 graden Celsius, gemengd uit koud water en heet water uit de boiler.

De meeste boilers leveren water van ongeveer 60 graden Celsius. Als je dit mengt met koud water (bijvoorbeeld 10 graden Celsius) om douchetmperatuur (40 graden Celsius) te krijgen, heb je minder liter boilerwater nodig dan de uiteindelijke 140 liter douchewater. De verhouding is grofweg 1 deel heet water uit de boiler op 1 deel koud water. Om 140 liter water van 40 graden Celsius te krijgen, heb je dus ongeveer 70 liter water van 60 graden Celsius uit de boiler nodig. De meeste boilers worden uitgedrukt in liters opslagcapaciteit van 60 graden Celsius. Een boiler van 80 tot 100 liter zou in dit geval voldoende zijn, met een kleine buffer.

Nu de nuance. Dit rekenvoorbeeld gaat uit van opeenvolgend douchen. Als je gezinsleden verspreid over de dag douchen, of als er langere tijd zit tussen de douchebeurten, heeft de boiler de tijd om opnieuw op te warmen. Dan zou een kleinere boiler soms ook kunnen voldoen, afhankelijk van de opwarmtijd. Ook speelt de efficiëntie van de boiler een rol. Een warmtepompboiler warmt langzamer op dan een elektrische boiler, maar is veel zuiniger. De isolatie van de boiler bepaalt ook hoeveel warmte verloren gaat terwijl het water op temperatuur blijft. Dit zijn allemaal factoren die van invloed zijn op de uiteindelijke keuze. De woning zelf, zoals Kay van den Bogaert van Het Groene Ei al aangaf, dicteert altijd de werkelijkheid. Een theoretische berekening is een startpunt, maar de praktijk is leidend.

Een andere veelgemaakte fout is het negeren van andere warmwaterbehoeften. Denk aan een bad vullen, de afwas doen of de handen wassen. Hoewel douchen de grootste warmwaterverbruiker is, tellen deze kleine beetjes ook mee. Meet voor een week hoe vaak en hoe lang iedereen doucht en noteer hoe vaak je een bad vult. Dit geeft een realistisch beeld van het piekverbruik en het totale dagverbruik. Je zult merken dat dit veel preciezer is dan een vuistregel 'drie personen = 120 liter'. Het is net zoiets als het isoleren van een woning: onze woningscans van huizen uit 1965 tot 1975 laten bijvoorbeeld dakoppervlaktes zien van 66 tot 92 m2, en geveloppervlaktes van 110 tot 169 m2. Die spreiding benadrukt dat elke woning uniek is en maatwerk vereist, ook voor je warmwaterinstallatie.

Als je een nieuwe boiler overweegt, begin dan met het inventariseren van jullie warmwatergebruik in de praktijk. Noteer voor een week of twee de momenten en duur van het warmwatergebruik van iedereen. Dit geeft je de data die je nodig hebt voor een realistische inschatting. Zo kom je tot een boiler die precies past bij jullie leven, en bespaar je energie zonder in te leveren op comfort. Meer cijfers per woningtype staan op netzy.nl/kennis.